---
title: "3.5 Verfijningsopties"
canonical: "https://wiki.groenkennisnet.nl/space/kpikll/518848534/3.5%20Verfijningsopties"
format: markdown
---
Hieronder worden een aantal opties voor verdere verfijning van de berekening van het P-bodemoverschot besproken. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen verbetering van inschatting van balansposten enerzijds en mogelijkheden voor verbetering van de systematiek anderzijds.

### Verbetering inschatting balansposten

*Afvoer met oogstproduct*  
Bij oogstproducten op akkerbouwbedrijven wordt uitgegaan van gewasspecifieke forfaitaire P-gehalten. Onderzoek heeft laten zien dat de variatie binnen een gewas aanzienlijk kan zijn (De Ruijter et al., 2019). Meting van het P-gehalte zou een verbetering geven van de bedrijfsspecifieke P-afvoer.

*Uitbreiding P-balans met aanvoer met uitgangsmateriaal en hulpmaterialen*  
In de P-balans wordt de aanvoer met uitgangsmateriaal en hulpmaterialen niet meegenomen. Bij uitgangs-materiaal zou vooral kunnen worden gekeken naar de aanvoer met plantgoed, zoals pootgoed van aardappelen. Hiermee wordt naar schatting 3-5 kg P<sub>2</sub>O<sub>5</sub> per ha aangevoerd per ha aardappelen. Op bedrijven met veel aardappelen zou dit een zinvolle aanvulling kunnen zijn. Bij hulpmaterialen gaat het bijvoorbeeld om dekstro, dat in een aantal gevallen wordt gebruikt bij de teelt van bloembollen en winterpeen. Op akkerbouwbedrijven is het echter meestal een kleine post.

### Verbetering systematiek

Zoals eerder aangegeven is het P-bodemoverschot op de korte termijn geen goede indicator voor de P-uitspoeling. Het is daarom nodig na te gaan hoe het P-bodemover-schot in combinatie met beschikbare bodemparameters kan worden gebruikt om het risico van P-uitspoeling op termijn te beperken. Relevante bodemparameters hierbij zijn de P-bodemtoestand en de P-verzadingsgraad. Zie verder ook [3.3 Referentiewaarden](https://wiki-groenkennisnet.atlassian.net/wiki/spaces/kpikll/pages/518946841) en [3.6 Discussie](https://wiki-groenkennisnet.atlassian.net/wiki/spaces/kpikll/pages/1857486851).