---
title: "9.8 Verder lezen"
canonical: "https://wiki.groenkennisnet.nl/space/kpikll/509640709/9.8%20Verder%20lezen"
format: markdown
---
- Bijlagerapport Bodembedekking <u>[https://edepot.wur.nl/710980](https://edepot.wur.nl/710980)</u>
- Meer achtergronden bij de KPI-kernset kunt u vinden in het hoofdrapport <u>[‘De integrale kernset duurzame landbouw’](https://edepot.wur.nl/711205)</u>
- *Rustgewassenlijst ecoregelingen RVO. *[Gewascodes en gewassen eco-activiteiten 2024_0.pdf (rvo.nl)](https://www.rvo.nl/sites/default/files/2024-02/Gewascodes%20en%20gewassen%20eco-activiteiten%202024_0.pdf)

## Literatuur

Beare, M.H., S. Hu, D.C. Coleman en P.F. Hendrix (1997). Influences of mycelial fungi on soil aggregation and organic matter storage in conventional and no-till soils. Applied Soil Ecology, vol 5, issue 3, pp211-219.

Blanco-Canqui, H. en R. Lal (2004). Mechanisms of Carbon Sequestration in Soil Aggregates, Critical Reviews in Plant Sciences, 23:6, 481-50

Bünemann, E.K., G. Bongiorno, Z. Bai, R.C. Creamer, G. De Dyn, R. de Goede, L. Fleskens, V. Geiseen, T.W. Kuyper, P. Mader, M. Pulleman, W. Sukkel, J.W. van Groenigen en L. Brussaard (2018). Soil Quality, critical review. Soil Biology and Biochemistry, 120. Pp 105 –125.

Bregman, S., J. de Haan, M. Hoogmoed, I. Norén, A. Saarloos en D. van Balen (2025). Verkenning KPI bodemverstoring. Eerste aanzet tot het vormen van een integrale bodemverstoringsindex. Wageningen Research.

Dijkshoorn-Dekker, M., N. Polman, A. Beldman, G. Doornewaards, B. Janssens, A. Dekking en P. de Wolf (2020). Natuurinclusieve bedrijfsvoering. Praktische maatregelen en cijfers voor akkerbouw en melkveehouderij. Wageningen University & Research

Eekeren, N. van, L. Bommelé, J. Bloem, M. Rutgers, R.G.M. de Goede, D. Reheul en L. Brussaard (2008). Soil biological quality after 36 years of ley-arable cropping, permanent grassland and permanent arable cropping. Applied Soil Ecology. 40: 432-446.

Eekeren, N. van, J. Dekker, R. Geerts, P. Janssen, A. Stip, T. Visser, J. Bloem en R. de Goede (2025). Disturbance from tillage is a dominant factor in explaining differences in soil biodiversity of three grasslands management types. Applied Soil Ecology 206.

Eekeren, N. van, F. Verhoeven en J.W. Erisman (2015). Verkenning Kritische Prestatie Indicatoren voor stimulering van een biodiverse melkveehouderij. Louis Bolk Instituut. Publicatienummer 2015-046 LbD.

Eekeren, N. van, J. de Wit, M. van den Hout, M. Bruinenberg, J. Pijlman en N. Hoekstra (2025). The societal role of grasslands: the case of northwest Europe. In: Advances in temperate grassland science.

European Commission (2021). EU Soil Strategy for 2030 Reaping the benefits of healthy soils for people, food, nature and climate. Geraadpleegd september 2025. [https://environment.ec.europa.eu/document/downlo ad/ae853f10-c9a2-4665-a9f2- c29d11c49374_en?filename=COM_2021_699_1_EN_ ACT_part1_v4_0.pdf](https://environment.ec.europa.eu/document/download/ae853f10-c9a2-4665-a9f2-c29d11c49374_en?filename=COM_2021_699_1_EN_ACT_part1_v4_0.pdf)

Goss, M.K en B.D. Kay (2020). Chapter 9 Soil Aggregation. In Zobel, R.W en Wright, S.F. (Eds), Roots and Soil Management: Interactions between Roots and the Soil (vol 48). ASA, CSSA, and SSSA, Madison, WI, USA.

Haruna, S.I., S.H. Anderson, R.P. Udawatta, C.L. Gantzer, N.C. Philips, S. Cui en Y. Goa (2020). Improving soil physical properties through the use of cover crops: a review. Agrosystems, Geosciences & Environment 3. pp 1-18

Hoogmoed, M., L. Janmaat, B.L.M. Schurer, Z. Herbert, H.I.M. Heesman, J. Specken, S. van Wijk, H. Westerhof, C. Michielsen, K. Colombijn-van der Wende, E.J.W. Wattel en C.J. Koopmans (2022). Bodem & Klimaat Netwerk Akkerbouw, Tussenrapportage 2021. Louis Bolk Instituut. Publicatienummer: 2022-017 LbP

Komatsuzaki, M. en H. Ohta (2007). Soil management practices for sustainable agro-ecosystems. Sustainability Science 2. pp 103-120

Ministerie van LNV, 2020. Reactie op brief ‘Afspraken ketenpartijen’ en voortgang Nationaal Programma Landbouwbodems. 4 september 2020. Den Haag. [https://open.overheid.nl/documenten/ronlf48e5756-f33f-4ce0-be73-88f0a291e729/pdf](https://open.overheid.nl/documenten/ronlf48e5756-f33f-4ce0-be73-88f0a291e729/pdf)

Ministerie van LVVN, 2025. Oppervlakte Gewassen. Geraadpleegd oktober 2025. [https://www.staatvanlandbouwnatuurenvoedsel.nl/kerncijfers/gewassen/#Gewasgroep_2091](https://www.staatvanlandbouwnatuurenvoedsel.nl/kerncijfers/gewassen/#Gewasgroep_2091)

Molendijk, L., P. de Wolf en M. Wesselink (2018). Instrumenten voor duurzaam bodembeheer: een overzicht. Wageningen University & Research, Stichting Wageningen Research (WR), business unit Open Teelten rapport; No. WPR-740. Wageningen University & Research. [https://doi.org/10.18174/455058](https://doi.org/10.18174/455058)

RVO, 2025. 265-Grasland, blijvend. Geraadpleegd oktober 2025. [https://www.rvo.nl/gewascodes/265](https://www.rvo.nl/gewascodes/265)

Wagenaar, J.-P., E. Wattel, W. Thissen, F. Hoefnagels, M. Hoogmoed, T. van Schie, H.I.M. Heesmans, J. Specken, W. Spriensma, K. Colombijn–van der Wende, J. van Middelaar, M. Jelsma, E. Ansems, H. Antonissen en L. Janmaat (2024). Koolstofvastleggin op minerale landbouwbodems in de prakijk. Netwerken Akkerbouw & melkveehouderij, Overzichtsrapportage 2018-2023. Louis Bolk Instituut Publicatienummer 2024-6069- LbD

Iepema, G., J.G.C. Deru, J. Bloem, N. Hoekstra, R. de Goede, L. Brussaard en N. van Eekeren (2020). Productivity and topsoil quality of young and old permanent grassland: an on-farm comparison. Sustainability, 12, 2600.

Nevens, F. en D. Reheul (2003). Permanent grassland and 3-year leys alternating with 3 years of arable land: 31 years of comparison. European Journal of Agronomy, 19. Pp. 77-90