Gewas: Gladiool

Wetenschappelijke naam: Fusarium oxysporum f.sp. gladioli

Groep: Schimmels

 

 

Fusariumrot gladiool: bladaantasting Fusariumrot gladiool: knolaantasting,
rechts met wit schimmelpluis.

 

Klik op de afbeelding voor een vergroting.

© Copyright PPO, NVWA (PD), DLV, KAD, Landbrugsinfo

Herkenning

Ernstig aangetaste knollen komen niet op. Licht aangetaste knollen geven een zwakke en vaak enigszins kromgroeiende plant (foto 1). Bij een lichte aantasting vergelen alle bladtoppen.

De vergeling breidt geleidelijk uit naar de voet van de plant, waarbij bladtoppen geleidelijk egaal bruingeel worden. In ernstige gevallen sterft de gehele plant af. De plant is gemakkelijk uit de grond te trekken, waarbij de knol meestal in de grond achterblijft. De bases van schede- en loofbladeren hebben donkerbruine tot zwarte randen. De aantasting kan soms in een late fase van de teelt plaatsvinden, waardoor bovengrondse symptomen achterwege blijven.

Onder warme, vochtige omstandigheden breidt de schimmel zich snel door de grond uiten richt het gewas te gronde. De jonge knol kan op de plaats waar de trekwortels doorbreken, worden aangetast. De schimmel kan de jonge knol ook direct vanuit de moederknol binnendringen. In beide gevallen wordt de knolbodem licht- tot donkerbruin. Deze verkleuring zet zich in het centrale deel van de knol voort en breidt zich vandaar soms uit naar de zijkant. Hierbij ontstaan op de inplantingsplaats van de vliezige huiden enkele of reeksen donkere vlekjes. Laatstgenoemde kunnen ook ontstaan zonder dat het centrale deel is verkleurd.

De droge knollen vertonen tijdens de bewaring rood- tot donkerbruine, diep ingezonken plekken met concentrische ribbels. Op deze plekken kan zich onder vochtige, warme omstandigheden wit schimmelpluis ontwikkelen (foto 2). De symptomen worden pas vele weken na de oogst zichtbaar. Zwaar aangetaste knollen verschrompelen en verstenen uiteindelijk.

Levenswijze

De schimmel kan vooral in een warm groeiseizoen in de kas grote schade veroorzaken. Dezelfde schimmel kan ook iris, crocus, freesia en andere Iridaceae aantasten. De schimmel vormt een groot aantal sporen die o.a. bij het spoelen makkelijk verspreid kunnen worden. Dit kan tot een aantasting op grote schaal leiden, wanneer knollen niet goed gedroogd of (voor het planten) niet goed ontsmet worden.

De schimmel kan meerdere jaren in de grond achterblijven en van daaruit ook de knollen aantasten.

Maatregelen
  • Zieke planten met knol vroegtijdig verwijden;
  • spaarzaam gebruik maken van stikstof;
  • zwaar aangetaste partijen vernietigen;
  • partijen met Fusarium-aantasting niet spoelen. Als dit toch noodzakelijk is, na het spoelen binnen 24 uur terugdrogen;
  • ook gezonde partijen zo snel mogelijk terugdrogen;
  • kralen een warmwaterbehandeling geven van 0,5 uur bij 53-55°C, voorafgegaan door 2 dagen voorweken bij 20°C.
  • leverbaar en plantgoed uitzoeken;
  • leverbaar bestemd voor de bloei en plantgoed vlak voor het planten ontsmetten volgens geldende adviezen;
  • geen kralen voorkiemen;
  • de knollen vroeg in het voorjaar planten;
  • kleinbloemige cultivars bij voorkeur in het najaar of kort na de winter planten en vroeg oogsten;
  • geen gevoelige cultivars telen;
  • ruime vruchtwisseling toepassen (1 op 6), daarbij rekening houden met andere waardplanten.