Gewas: Aardappel

Wetenschappelijke naam: Alternaria solani

Groep: Schimmels

 
 
Typisch voor Alternaria zijn de concentrische ringen in de bruine vlekken. De grijze vlekken op het blad zijn veroorzaakt door dwergcicaden verouderd blad met bruine lesies veroorzaakt door aantasting met Alternaria    
 

Alternaria lesie op knol door beschadiging


Klik op de afbeelding voor een vergroting.

© Copyright PPO, NVWA (PD), DLV, KAD, Landbrugsinfo

Herkenning

Alternaria is een schimmelziekte, die herkenbaar is aan kleine ronde of rondhoekige vlekken in het blad. De vlekken zijn donker van kleur, variërend van donkergroen tot zwart en worden vaak begrensd door de nerven in het blad, vandaar de hoekige vormen.

De lesies bestaan uit concentrische ringen en kunnen in grootte variëren van enkele millimeters tot twee centimeter. Alternaria kan gemakkelijk verward worden met andere verschijnselen zoals Verticillium en mangaangebrek, maar bij die afwijkingen ontbreken de voor Alternaria karakteristieke concentrische ringen in de bladvlekken. De feitelijke schade van Alternaria bestaat bij een flinke aantasting uit afstervend blad, waardoor het gewas minder opbrengt en ook knollen geïnfecteerd kunnen raken.

Naast A. solani kan ook A. alternata voorkomen. A. solani kan aardappelblad aantasten zonder dat er beschadigingen aanwezig zijn, voor aantasting door A. alternata zijn die wel nodig. A. solani geeft grote lesies met concentrische ringen, bij A. alternata blijven de lesies klein. A. alternata kan dus beschouwd worden als een zwakteparasiet.


Aantasting van de knollen herken je aan donker gekleurde vlekken met een iets opgeheven hoger gelegen rand, donker, metaalachtig van kleur.

Levenswijze

De schimmel overwintert als spore in de grond en op achtergebleven loofresten. Aardappelen kunnen al aan het begin van de groeiperiode besmet worden, de lesies groeien bij het afvlakken van de groei, tegen de tijd dat gewassen bloeien, verder uit. Op het blad worden al weer snel sporen gevormd, die zorgen voor verdere veldverspreiding van de ziekte.

Een gewas kan onder voor de schimmel gunstige omstandigheden, warm weer in combinatie met een hoge luchtvochtigheid, snel afsterven.

Infectie van de knollen kan optreden in een besmet gewas door knolbeschadiging tijdens het rooien, bijvoorbeeld bij het rooien van een niet goed afgehard gewas onder droge omstandigheden (weinig grond op de rooimat).

Maatregelen
  • Voorkomen van gewasstress kan de aantasting door Alternaria beperken.
  • Chemische bestrijding kan met specifieke middelen tegen Alternaria en/of met Phytophthora-middelen die een nevenwerking hebben tegen Alternaria. De bestrijdingen moeten worden uitgevoerd vanaf begin bloei, bij het zichtbaar worden van de eerste verschijnselen.